Bezcenna lekcja zula Larix
13 kwietnia, 2026
Asystent ścinki Ponsse
Autor: redakcja
OptiFellingAssist zwiększa precyzję ścinki, poprawia bezpieczeństwo pracy operatora oraz ogranicza zużycie elementów układu tnącego.
Ponsse zaprezentowała rozwiązanie określane jako pierwszy na świecie system wspomagania ścinki drzew opracowany bezpośrednio przez producenta maszyn leśnych. Nowe oprogramowanie, nazwane OptiFellingAssist, stanowi element systemu sterowania harwesterem i ma na celu zwiększenie precyzji ścinki, poprawę bezpieczeństwa pracy operatora oraz ograniczenie zużycia elementów roboczych układu tnącego.
System OptiFellingAssist stanowi rozwinięcie platformy informatycznej Opti stosowanej w harwesterach Ponsse. Oprogramowanie integruje funkcje sterowania ruchem żurawia, monitorowania pracy głowicy ścinkowej oraz algorytmy wspomagające operatora w kluczowym etapie ścinania drzewa. Głównym celem systemu jest optymalizacja sekwencji operacyjnej obejmującej chwyt drzewa, jego wstępne naprężenie, wykonanie cięcia oraz kontrolowane odchylenie pnia w kierunku planowanego obalenia.
Jednym z podstawowych mechanizmów systemu jest funkcja automatycznego wstępnego naprężenia drzewa. Po uchwyceniu pnia przez głowicę harwestera układ sterowania tworzy odpowiednie napięcie poprzez ruch żurawia i chwytaka. Wytworzenie kontrolowanego naprężenia mechanicznego przed rozpoczęciem cięcia minimalizuje ryzyko zakleszczenia prowadnicy piły w rzazie. Zjawisko to jest częstym problemem podczas ścinki drzew o dużej średnicy lub w sytuacjach, gdy wewnętrzne naprężenia drewna powodują zamykanie się szczeliny. Dzięki wstępnemu naprężeniu system umożliwia operatorowi przejście bezpośrednio do fazy cięcia bez konieczności ręcznej korekty ustawienia maszyny.
W trakcie ścinania system synchronizuje ruchy żurawia z pracą układu tnącego. Podczas wykonywania cięcia sterowanie może wprowadzać jednoczesne unoszenie drzewa, co pozwala utrzymać odpowiednie otwarcie rzazu. Ograniczenie ryzyka zakleszczenia prowadnicy przekłada się bezpośrednio na mniejsze zużycie prowadnic oraz łańcuchów tnących.
Drugim istotnym komponentem funkcjonalnym systemu jest mechanizm śledzenia posuwu głowicy podczas ruchów pionowych. W praktyce oznacza to automatyczne dostosowanie wysokości pracy żurawia w zależności od prędkości i kierunku podawania głowicy harwestera. Funkcja ta jest szczególnie przydatna w warunkach zimowych, gdy głowica musi zostać opuszczona przez warstwę śniegu do poziomu właściwej wysokości cięcia przy podstawie pnia. Algorytm wspomagający eliminuje konieczność ręcznej korekty ruchu przez operatora, co przyspiesza cykl roboczy oraz redukuje zmęczenie podczas długotrwałej pracy w lesie.
Z punktu widzenia eksploatacyjnego znaczenie ma także ograniczenie obciążeń działających na konstrukcję żurawia i elementy głowicy. Kontrolowane naprężenie drzewa oraz zsynchronizowane ruchy podnoszenia w trakcie cięcia redukują przeciążenia, które mogą prowadzić do przyspieszonego zużycia przegubów oraz elementów konstrukcyjnych wysięgnika.
Producent podkreśla również aspekt bezpieczeństwa pracy. Bez asystenta operator musi jednocześnie kontrolować kilka parametrów: położenie głowicy, kierunek obalenia drzewa, napięcia w pniu oraz przebieg cięcia. System wspomagający przejmuje część zadań związanych z kontrolą sekwencji ruchów, dzięki czemu operator może skoncentrować się na ocenie otoczenia i planowaniu kierunku obalenia drzewa. Zmniejsza to prawdopodobieństwo błędów operacyjnych w sytuacjach wymagających szybkiej reakcji.
OptiFellingAssist nie jest autonomicznym systemem ścinki, lecz narzędziem wspomagającym operatora w ramach półautomatycznego sterowania harwesterem. Rozwiązanie zostało zaprojektowane jako moduł współpracujący z systemem sterowania żurawiem Active Crane oraz z oprogramowaniem pokładowym Opti w wersji 5G 3.3 lub nowszej. System jest oferowany jako opcjonalne wyposażenie nowych maszyn produkowanych przez firmę.
Wprowadzenie tego typu rozwiązań wpisuje się w szerszy trend automatyzacji technologii pozyskiwania drewna. Producenci maszyn leśnych rozwijają obecnie systemy wspomagania operatora, które wykorzystują zaawansowane algorytmy sterowania i analizy danych do optymalizacji operacji manipulacyjnych wykonywanych przez żurawie hydrauliczne. Rozwiązania te stanowią etap przejściowy pomiędzy klasycznymi harwesterami sterowanymi manualnie a przyszłymi systemami częściowo autonomicznymi, które w kolejnych latach mogą przejąć część zadań operatora w procesie pozyskiwania surowca drzewnego.
Zapisz się do Newslettera
Najnowsze artykuły
Drugie piętro po sosnowym kryzysie
11 kwietnia, 2026
Bezpłatny webinar: nie pracuj za darmo!
10 kwietnia, 2026
Przyczepy leśne. Dodatek Gazety Leśnej
9 kwietnia, 2026
MAPA WYPADKÓW W LESIE
